Paradoksalna zależność: języki bardziej zróżnicowane tam, gdzie mniej zróżnicowane geny

6 maja 2026, 07:31

Ludzkie języki w niezwykłym stopniu różnią się między sobą. Jedne stawiają czasownik na początku zdania, inne na końcu, jeszcze inne w środku. Jedne posługują się tonami, inne nie. Jedne opisują „palec” i „dłoń” tym samym słowem, inne mają odrębne pojęcia. Dlaczego ta różnorodność jest tak nierównomiernie rozłożona na mapie świata? Dlaczego jedne regiony są prawdziwymi mozaikami językowymi, a w innych dominuje jeden wzorzec? Odpowiedź, jak pokazują badania opublikowane właśnie na łamach PNAS, tkwi w genetyce mieszkańców poszczególnych obszarów.



Silniki jonowe coraz doskonalsze

2 stycznia 2013, 12:38

NEXT czyli NASA's Evolutionary Xenon Thruster pobił rekord ciągłego działania. Silnik jonowy znajdujący się w Glenn Research Center's Electric Propulsion Laboratory, pracuje nieprzerwanie od 43 000 godzin. W porównaniu z tradycyjnymi silnikami chemicznymi silnik jonowy ma niewielki ciąg, jednak zapewnia silniejszy impuls, czyli nadaje gazom wylotowym znacznie większe przyspieszenie niż silniki chemiczne


Nowy Jedwabny Szlak – najbardziej ryzykowne ekologicznie przedsięwzięcie w dziejach

16 maja 2018, 09:04

Jeden z najwybitniejszych ekspertów od ekologii i nauk przyrodniczych, profesor William Laurance z australijskiego James Cook University, ostrzega, że chiński plan „Jeden pas i jedna droga” to najbardziej ryzykowne pod względem ekologicznym przedsięwzięcie podjęte przez człowieka


Pić albo nie pić - oto jest pytanie...

26 lutego 2009, 00:38

Nawet niewielkie spożycie alkoholu zwiększa u kobiet ryzyko zachorowania na wiele rodzajów nowotworów - dowodzą badacze z Uniwersytetu w Oxfordzie. O wynikach ich badań informuje czasopismo Journal of the National Cancer Institute.


Kopalnie na asteroidach

23 stycznia 2013, 06:51

Nowo powstała firma Deep Space Industries poinformowała, że w 2015 roku wystrzeli w przestrzeń kosmiczną swój pierwszy statek, a w ciągu najbliższej dekady jej pojazdy zajmą się pozyskiwaniem surowców, w tym wody, z pobliskich asteroidów. Tego typu działania umożliwiłyby w przyszłości na zbudowanie pojazdu kosmicznego poza Ziemią i zapewnienie mu paliwa ze składników krążących w kosmosie.


Znaleziono przodka wielkich epidemii dżumy

8 czerwca 2018, 11:29

Zespół naukowy pracujący pod kierunkiem uczonych z Instytutu Nauki o Historii Człowieka im. Maxa Plancka przeanalizował dwa, liczące sobie 3800 lat, genomy Yersinia pestis. Wyniki badań opublikowanych w Nature Communications wskazują, że mamy do czynienia z najstarszymi zsekwencjonowanymi genomami tej bakterii, które noszą cechy charakterystyczne czynnika zakaźnego typowego dla dżumy dymieniczej, a szczep jest przodkiem szczepów Y. pestis, które wywołały Dżumę Justyniana, Czarną Śmierć oraz epidemię w XIX-wiecznych Chinach.


Bezpieczne kłucie

12 marca 2009, 20:26

Czy można udoskonalić urządzenie tak proste jak igła do strzykawki? Ależ oczywiście! Można na przykład uczynić ją bezpieczniejszą, co udowadniają specjaliści z firmy MedPro Safety Products. Opracowany przez nich produkt niemal całkowicie eliminuje ryzyko powtórnego użycia zużytego sprzętu oraz przypadkowych zakłuć.


Czerwone niekoniecznie zdrowe

8 kwietnia 2013, 18:30

Spożywanie dużych ilości czerwonego mięsa może prowadzić do chorób serca, mimo iż zawiera ono mało tłuszczu i cholesterolu. Specjaliści dowiedli, że odpowiedzialne za chorobę są bakterie z przewodu pokarmowego zmieniające jeden ze składników czerwonego mięsa w związek, który przyspiesza odkładanie się blaszek miażdżycowych w arteriach.


Ekstrakty z zielonej herbaty i czerwonego wina przeszkadzają alzheimerowi

8 lutego 2013, 14:04

Podczas badań nad chorobą Alzheimera zespół z Uniwersytetu w Leeds zidentyfikował proces, dzięki któremu skupiska wadliwych białek wczepiają się w neurony, prowadząc do ich obumierania. Co ważniejsze, naukowcy stwierdzili, że szlak można przerwać za pomocą substancji z zielonej herbaty (galusanu epigallokatechiny, EGCG) i czerwonego wina (resweratrolu).


NASA zachęca do zbudowania systemu radzenia sobie z odpadami w kosmosie

5 lipca 2018, 11:23

W ramach programu Next Space Technologies for Exploration Partnerships (NextSTEP) NASA zachęca swoich partnerów do opracowania technologii pozbywania się odpadów podczas długotrwałych misji w głębszych partiach przestrzeni kosmicznej.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk